Z OSTATNIEJ CHWILI

Czy orzekając o rozwodzie, sąd orzeka o podziale majątku wspólnego małżonków?

Czytelnicy pytają – radca prawny

Marcin Kluś odpowiada.


 Czy orzekając o rozwodzie, sąd orzeka o podziale majątku wspólnego małżonków?

Sąd w wyroku rozwodowym może orzec o podziale majątku wspólnego małżonków, jednak przy spełnieniu warunku określonego w art. 58 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zgodnie z którym, na wniosek jednego z małżonków sąd może w wyroku orzekającym rozwód dokonać podziału majątku wspólnego, jeżeli przeprowadzenie tego podziału nie spowoduje nadmiernej zwłoki w postępowaniu.

Zgodnie z wytycznymi Sądu Najwyższego, podział majątku wspólnego małżonków nie powoduje nadmiernej zwłoki w postępowaniu sądowym zarówno wówczas, gdy pomiędzy stronami nie ma sporu, co do składu i sposobu podziału tego majątku, jak i wtedy, gdy wyjaśnienie spornych między stronami okoliczności, bądź też takich okoliczności, które sąd obowiązany jest ustalić z urzędu, wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego jedynie w ograniczonym zakresie.

Decyzję, co do pozostawienia bez rozpoznania wniosku strony o dokonanie podziału majątku wspólnego w wypadku, gdy przeprowadzenie takiego podziału powodowałoby nadmierną zwłokę w postępowaniu, zamieszcza sąd – stosownie do okoliczności – albo w odrębnym postanowieniu, wydanym w toku postępowania o rozwód, albo w sentencji wyroku rozwodowego. Rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie, nie podlega odrębnemu zaskarżeniu.

Jestem po rozwodzie i chciałabym dokonać podziału majątku zgromadzonego w czasie trwania małżeństwa. Czy muszę zakładać sprawę sądową w tym zakresie, czy jest inny sposób, aby to zrobić?

Droga sądowa w takiej sprawie nie jest jedynym rozwiązaniem, ale tylko w sytuacji, gdy obie strony porozumiały się co do podziału majątku wspólnego.

Jeśli w skład takiego majątku wchodzą tylko ruchomości (np. samochód, urządzenia lub pieniądze) może Pani po prostu zawrzeć z byłym małżonkiem na piśmie umowę o podział majątku. Jeśli natomiast w skład majątku wchodzą nieruchomości albo spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, konieczne jest przeprowadzenie podziału majątku w kancelarii notarialnej. Bez zachowania formy aktu notarialnego w tym przypadku, umowa będzie nieważna.

Koszty takiego podziału majątku u notariusza ustalane są umownie. Notariusz jednak nie może zażądać więcej niż wynika to z Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004 roku w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej. Stawki te uzależnione są od wartości przedmiotu umowy i wynoszą:

1) przy wartości do 3000 zł – 100 zł;

2) powyżej 3000 zł do 10 000 zł – 100 zł + 3% od nadwyżki powyżej 3000 zł;

3) powyżej 10 000 zł do 30 000 zł – 310 zł + 2% od nadwyżki powyżej 10 000 zł;

4) powyżej 30 000 zł do 60 000 zł – 710 zł + 1% od nadwyżki powyżej 30 000 zł;

5) powyżej 60 000 zł do 1 000 000 zł – 1010 zł + 0,4% od nadwyżki powyżej 60 000 zł;

6) powyżej 1 000 000 zł do 2 000 000 zł – 4770 zł + 0,2% od nadwyżki powyżej 1 000 000 zł;

7) powyżej 2 000 000 zł – 6770 zł + 0,25% od nadwyżki powyżej 2 000 000 zł, nie więcej jednak niż 10 000 zł.

Formalności związane z notarialnym podziałem majątku są uproszczone, a cała procedura trwa znacznie krócej niż sądowa.

W postępowaniu sądowym opłata od wniosku o podział majątku wspólnego po ustaniu małżeńskiej wspólności majątkowej wynosi 1.000,00 złotych, a w przypadku, gdy wniosek zawiera zgodny projekt podziału tego majątku, opłata wynosi 300,00 złotych.