76. rocznica likwidacji Pawiaka

Uroczystość patriotyczna rozpocznie się o godzinie 18.00 29 lipca od złożenia – z udziałem wojskowej asysty honorowej – kwiatów i zapalenia zniczy pod Pomnikiem Drzewa Pawiackiego. Następnie odbędzie się koncert Pawiak ‘44 – Pamiętamy! Koncert, współfinansowany ze środków Miasta Stołecznego Warszawy, organizuje – w ramach Akcji WIĘŹ – Fundacja ART.

Muzeum Więzienia Pawiak upamiętnia dawne warszawskie więzienie, którego początki sięgają roku 1829 – wtedy to bowiem władze carskie podjęły decyzję o jego budowie. Pawiak niemal od razu stał się symbolem walki o wolność i niepodległość Polski. Był miejscem cierpienia i kaźni kolejnych pokoleń polskich patriotów walczących z wrogiem. Najkrótszy, a zarazem najtragiczniejszy okres w jego dziejach to czas II wojny światowej, kiedy stał się największym i najokrutniejszym więzieniem na terenie Generalnego Gubernatorstwa.
Od 3 października 1939 do 31 lipca 1944 r. przez mury Pawiaka przeszło ok. 100 tysięcy Więźniów, spośród których ok. 37 tysięcy zginęło, a aż 60 tysięcy wywieziono do obozów koncentracyjnych.

76 lat temu, na tydzień przed wybuchem Powstania Warszawskiego, niemieccy okupanci podjęli decyzję o ewakuacji więzienia przy ulicy Dzielnej. Kolejne dni zapisały się w pamięci Osadzonych jako okres szczególnie dramatyczny. Więźniów podzielono wówczas na trzy grupy. Kilkaset osób stracono w kolejnych egzekucjach, trwających prawie nieprzerwanie do 31 lipca 1944 r., a niemal dwa tysiące wywieziono 30 lipca do niemieckich obozów koncentracyjnych – KL Gross-Rosen i KL Ravensbrück. Najmniej liczną grupę Osadzonych, niespełna 300 osób, objęły wtedy zwolnienia. Ostatecznie 21 sierpnia 1944 r. Pawiak i sąsiadujące z nim budynki zostały wysadzone w powietrze. /Muzeum Niepodległości w Warszawie/